Knorren blijkt hondsmoeilijk
De sopraan Barbara Hannigan gaat zich aan het jodelen wagen in het melodramatische concerto In the Alps.‘Als ik alleen standaardrepertoire zou doen, zou ik gek worden.’
Aboriginals, indianen en de Alpenbewoners jodelen, en vanaf vrijdag voegt de ‘operagirl’ zich in dit rijtje. Dan gaat de gevierde sopraan Barbara Hannigan als Heidi, queen of the mountain jodelen in het melodramatische concerto In the Alps.
Het stuk waar low culture high culture ontmoet, is een eigen initiatief van de klassiek geschoolde sopraan. Inspiratiebron vormde het ‘hilarische’ cultalbum van Mary Schneider, waarop deze ‘Australische jodelkoningin’ klassiekers van Beethoven en Strauss jodelt.
Nu, 5 jaar later, jodelt de in Amsterdam woonachtige Canadese zelf in een stuk dat componist Richard Ayres op verzoek voor haar componeerde, uitgevoerd door het Nederlands Blazers Ensemble. Hannigan heeft enorm veel voorpret. ‘Mocht mijn carrière mislukken, dan kan ik altijd nog de Mary Schneider van Nederland worden. En jodelen is ook heel goed voor feestjes.’
In the Alps vertelt het verhaal van een meisje dat als baby als enige een vliegtuigcrash in de Alpen overleeft, waar berggeiten zich over haar ontfermen. Hoog boven op de berg zingt ze haar eenzaamheid van zich af in de hoop dat iemand haar hoort. ‘Ik zal niet zeggen hoe het afloopt, maar het is geen happy end.’
Haar klassieke ervaring kwam goed van pas. ‘Veel van mijn repertoire is al zo virtuoos dat het soms dicht in de buurt van jodelen komt.’ Hannigan kiest wel vaker voor de niet geijkte sopraanrollen. Haar hele carrière zingt ze naast Händel en Mozart ook met veel liefde minder makkelijk werk van hedendaagse componisten als Stockhausen, Barry of Ligeti.
‘Als ik alleen standaardrepertoire zou doen, zou ik gek worden.’ Ze ziet 20ste-eeuws repertoire door de techniek en moeilijke ritmes als hersengymnastiek. ‘Ik heb die intellectuele uitdaging nodig.’
De compositie van Ayres biedt die uitdaging. Zijn werk balanceert op de grens van het onmogelijke, wat hem in combinatie met zijn humor tot de ideale componist voor haar concert maakte. ‘En hij bleek ook fan van jodelen.’ Het eindresultaat is een film noir-achtig stuk, waar de drie aria’s het uiterste vergen van Hannigan. En jodelen bleek niet eens het grootste struikelblok.
Dat laat ze horen wanneer ze de eerste aria Mountain Song zingt, (waarschijnlijk is ze een van de weinige operazangeressen die dierengeluiden nabootst in een aria) waarin al mekkerend, knorrend en piepend geiten, varkens, cavia en vogels over elkaar heen buitelen. Met name het varkensgeknor veroorzaakte dusdanige vocale problemen dat ze de componist verzocht of het niet eenvoudiger kon.
‘Dan zit ik aan de telefoon te hopen dat niemand het gesprek hoort waarin de zangeres de componist smeekt of het varken alsjeblieft een gakkende gans mag worden.’
Volkskrant, 4 april 2008,
tekst: Sasja Kooistra
foto: © Bart Mühl
In the Alps.: Vrijdag in Odeon in Zwolle.